Beslenme ve Barınmada Kriz Zirvede

1

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Bugün Türkiye’de asgari ücretli ve emeklinin yaşadığı kriz, artık mantıksal tartışmaların ötesinde, doğrudan hayatın iki temel başlığına sıkışmış durumda: “Barınma ve Beslenme”. İnsanların büyük bir bölümü için ekonomik sorun; yatırım, tasarruf ya da refah arayışı değil, ay sonunu getirme mücadelesine dönüşmüş durumda.

Türkiye nüfusunun yarıya yakın bir kesimi barınma ve beslenme ihtiyaçlarını karşılamakta zorlanıyorsa, bu tabloda refahtan söz etmek mümkün değildir. Aynı şekilde millî gelirin topluma eşit dağıldığını iddia etmek de gerçekle bağdaşmaz. Çünkü refahın ölçüsü; birkaç istatistik kalemindeki artış değil, vatandaşın mutfağındaki tencerenin nasıl kaynadığıyla ilgilidir.

Son dönemde açıklanan TÜİK verileri üzerinden yapılan artışların toplumun geniş kesimleri tarafından adil bulunmaması tesadüf değildir. Kâğıt üzerinde yapılan hesaplar, sahadaki gerçekliği örtmemektedir. TÜİK verileriyle oluşturulan iyimser tablolar, pazarda file dolduramayan vatandaşın yaşadığı gerçekle çelişmektedir.

Bugün kiralar, maaş artışlarını çoktan geride bırakmış durumda. Büyük şehirleri bir kenara bırakalım, Anadolu’nun orta ölçekli şehirlerinde bile asgari ücretlinin maaşının yarısı kiraya gitmektedir. Geriye kalan tutarla gıda, ulaşım, enerji ve eğitim giderlerini karşılamak matematiksel olarak mümkün değildir. Bu nedenle milyonlarca çalışan, yaşamını sürdürebilmek için kredi kartlarına yüklenmek zorunda kalmaktadır.

Türkiye’de çalışanların yarısından fazlası artık maaşıyla değil; kredi kartı limitleri, tüketici kredileri ve eş-dost borçlarıyla ayakta kalmaya çalışmaktadır. Maaşlar geçinmeye yetmediği için borçlanma bir tercih değil, zorunluluk hâline gelmiştir. Bu durum, toplumun geniş kesimlerini kronik borç sarmalına sürüklemektedir.

Bir başka gerçek ise sosyal dayanışmanın bile ekonomik krizin yükünü taşıyamaz hâle gelmesidir. Eskiden geçici bir çözüm olan akraba desteği, bugün kalıcı bir finansman yöntemine dönüşmüş durumdadır. İnsanlar artık maaş gününü değil, kredi kartı ekstre tarihini beklemektedir.

Barınma krizi derinleşirken, gıda fiyatlarındaki artış da dar gelirli vatandaşın sofrasını her geçen gün küçültmektedir. Et, süt, peynir ve temel protein kaynakları birçok aile için lüks tüketim kalemine dönüşmüş; sebze ve bakliyat dahi hesap yapılarak alınır hâle gelmiştir. Bu tablo, sadece ekonomik değil, aynı zamanda sosyal bir çöküş barındırmaktadır.

Eğer toplumun büyük bölümü temel ihtiyaçlarını karşılamakta zorlanıyorsa, ekonomik politikaların yeniden gözden geçirilmesi artık bir tercih değil zorunluluktur. Daha radikal kararlar alınmadan, gelir dağılımındaki uçurumun kapanması mümkün değildir. Aksi hâlde ekonomik göstergelerdeki sınırlı iyileşmeler, toplumun geniş kesimlerinin hayatına yansımayacak; kâğıt üzerindeki refah, gerçek hayattaki yoksulluğu gizleyemeyecektir.

Bugün ülkenin geldiği noktada mesele sadece ekonomik değildir. Bu tablo, sosyal dengeleri zorlayan, orta sınıfı eriten ve çalışan kesimi borçla yaşamaya mahkûm eden bir yapıya dönüşmüştür. Ve unutulmamalıdır ki; borçla sürdürülen hayat, refah değil, ertelenmiş bir çöküş ve toplumsal krizdir.