Aydın İçin Stratejik Vizyon: Jeotermal Enerjiyi Evlere Taşımak

2

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Isınmak için ödediğimiz her fatura aslında enerjiyi nasıl kullandığımızın bir sonucudur. Bir şehrin kışını düşünün: Evlerde kombiler çalışıyor, sayaçlar dönüyor, aile bütçelerinde ısınma giderleri kendine önemli bir yer buluyor. Aynı anda o şehrin topraklarının altında yüksek sıcaklıklara ulaşan jeotermal kaynaklar bulunuyor. Aydın’ın önündeki fırsat tam da burada başlamakta: Yerli ve yenilenebilir bir enerji kaynağını doğrudan vatandaşın yaşamına dokunan bir şehircilik hizmetine dönüştürmek.

Ağustos 2026 itibarıyla Türkiye jeotermal enerjide 19 bin 836 MWt kurulu termal kapasiteye ulaşmış durumda. MWt (megawatt termal) ısı kapasitesini temsil eder. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı verilerine göre bu kapasitenin %66’sı elektrik üretiminde, %9’u merkezi konut ısıtmasında kullanılmaktadır. Merkezi ısıtma kullanımı yaklaşık 170 bin konutun ihtiyacına eşdeğer durumda. Bu tablo jeotermalin konut ısıtmasındaki kullanım alanının daha da genişleyebileceğini göstermektedir.

Aydın bu konuda güçlü bir avantaja sahip. MTA kayıtlarına göre Germencik-İncirliova sahasında yapılan araştırma kuyularında 203 ile 232 derece arasında sıcaklıklar ölçülmüş durumda. Bu değerler bölgenin yüksek sıcaklıklı jeotermal kaynak açısından Türkiye’nin öne çıkan alanlarından biri olduğunu ortaya koymaktadır.

Aydın’ın jeotermal kaynaklarının bölgesel ısıtmada kullanılması üzerine yapılan akademik çalışmalar somut bir potansiyele işaret etmekte. Bir çalışmada, jeotermal kaynakların Söke, Germencik, İncirliova, Efeler ve Köşk ilçelerindeki ısıtma ve sıcak su ihtiyacının %93,79’unu karşılayabileceği hesaplandı. Sultanhisar, Nazilli, Kuyucak ve Buharkent’te ise jeotermal enerjinin bu ihtiyacın tamamına karşılık gelebilecek bir jeotermal kapasite hesaplandı. Toplam potansiyel 578 bin 196 kişinin ısıtma ve sıcak su ihtiyacına kadar ulaşıyor. Bu rakam Aydın için büyük bir şehircilik fırsatını ortaya koymaktadır.

Germencik ve İncirliova’daki jeotermal kaynaklardan başlayarak Aydın merkez yönünde, uzun vadede ise Büyük Menderes havzası boyunca doğuya uzanabilecek bölgesel bir jeotermal ısıtma omurgası planlanabilir. Bu sistem etaplar halinde kurulup jeotermal kaynağa ve mevcut altyapıya teknik olarak uygun yerleşimlerde merkezi ısıtma uygulanabilir. Ardından sistem, fizibilite sonuçlarına göre yeni bölgelere genişletilebilir. Buradaki temel yaklaşım, mevcut kaynağın kullanım değerini artırmaktır.

Elektrik üretiminde değerlendirilen jeotermal akışkanın, uygun sıcaklık ve koşullarda kapalı devre sistemlerle konut ısıtmasında da kullanılması, aynı kaynaktan daha fazla fayda elde edilmesini sağlayabilir. Böyle bir model, Aydınlı için ısınma maliyetlerinin düşürülmesi, doğalgaza bağımlılığın azaltılması ve şehirlerin hava kalitesinin iyileştirilmesi sonuçlarını doğurur. Üstelik bu yaklaşım Aydın’ın kendi kaynaklarını kendi şehir ekonomisi içerisinde değerlendirmesine de katkı sağlayabilir.

Aydın’ın jeotermal potansiyelini yalnızca üretilen elektrik miktarıyla ölçmek yerine, bu kaynağın vatandaşın hayatına sunduğu toplam faydayı artırmayı hedeflemeliyiz. Önümüzde açık ve uygulanabilir bir hedef var: Bu hedef, Aydın’ın jeotermali elektrik üretsin, seraları ısıtsın, sanayiyi desteklesin ve uygun altyapıyla Aydın’ın evlerini de ısıtsın. Çünkü bir enerji kaynağının gerçek değeri, sahip olduğumuz kapasitenin yanında o kapasiteyi vatandaşın hayatında ne kadar faydaya dönüştürebildiğimizle ortaya çıkar.